Home/Poznaj nas/Nasze projekty/Pismo dla przyrody
Wspólna inwentaryzacja przyrody

Trafiłeś w terenie na gatunek chroniony albo inwazyjny? Wskażesz miejsce na mapie, a wbudowane w formularz automatyczne pobieranie danych ustali informacje o działce i lokalizacji oraz przygotuje gotowe pismo do właściwego urzędu.

Zanim zaczniesz

Po co jest ten formularz

Służy do wygenerowania gotowego pisma zgłaszającego stanowisko rośliny do właściwego urzędu. Po wskazaniu lokalizacji na jeden z czterech dostępnych sposobów, wbudowane w formularz automatyczne pobieranie danych ustali dostępne informacje oraz przygotuje pismo do urzędu.

Formularz tylko generuje pismo — nie jest ono nigdzie wysyłane automatycznie. Dopóki nie zaznaczysz, że chcesz wysłać do nas kopię wygenerowanego pisma, Fundacja Vernalis nie otrzymuje ani nie przechowuje wprowadzonych danych. Fundacja Vernalis nie tworzy bazy danych z otrzymanych zgłoszeń ani nie publikuje ich w żadnym miejscu. Zgłoszenia nie są udostępniane nikomu poza zarządem Fundacji Vernalis.

Jak to działa — krok po kroku

  1. Podajesz swoje dane (potrzebne do pisma i ewentualnego kontaktu).
  2. Wybierasz, czy zgłaszasz gatunek chroniony, czy inwazyjny (IGO).
  3. Wskazujesz gatunek.
  4. Wybierasz, jak wskażesz lokalizację stanowiska — na jeden z czterech sposobów: klikając miejsce na mapie, wpisując współrzędne GPS (WGS84 lub stopnie-minuty-sekundy), wgrywając zdjęcie z zapisaną lokalizacją (geotag EXIF) albo wczytując plik GPX / KML / KMZ. Jeśli plik zawiera ślad lub obrys złożony z wielu punktów, zostanie automatycznie potraktowany jako płat roślin.
  5. Określasz czy jest to pojedyncza roślina czy płat roślin oraz wskazujesz lokalizację na mapie / lub potwierdzasz wskazany punkt, uzupełniasz typ siedliska oraz opis miejsca
  6. Wybierasz datę obserwacji, fazę rozwoju / stan rośliny, dodajesz ewentualne zaobserwowane zagrożenia
  7. Dodajesz zdjęcia rośliny oraz siedliska
  8. Otrzymujesz podsumowanie zgłoszenia celem sprawdzenia wprowadzonych danych
  9. Formularz generuje gotowe pismo do podpisania i wysłania do urzędu, które powinno się pobrać automatycznie. Jeśli tak się nie dzieje, możesz je pobierać ręcznie (PDF lub Word)

Co warto przygotować

  • Dane kontaktowe — imię, nazwisko, adres, e-mail.
  • Lokalizację stanowiska — jeśli masz, przygotuj współrzędne GPS lub zdjęcie z zapisaną geolokalizacją lub plik GPX / KML / KMZ; jeśli nie, po prostu wskażesz miejsce na mapie.
  • Gatunek — nazwę rośliny, jeśli ją znasz (pomożemy wybrać ją z listy).
  • Zdjęcia — co najmniej trzy wyraźne zdjęcia. Pokrój całej rośliny oraz zbliżenie liści lub kwiatów. Zdjęcie z widocznym otoczeniem - siedliskiem. Zdjęcia są kluczowe do potwierdzenia gatunku.
  • Datę obserwacji oraz krótki opis (np. liczebność, faza rozwoju).

Na jakiej podstawie powstała lista gatunków

Gatunki, które można zgłosić w tym formularzu, nie są naszym wyborem — pochodzą wprost z obowiązujących przepisów. Rośliny chronione i rośliny inwazyjne mają przy tym osobne podstawy prawne, dlatego opisujemy je oddzielnie.

Rośliny chronione

  • Lista gatunków i kategorie ochrony — 715 gatunków w 141 rodzinach botanicznych, wraz z podziałem na ochronę ścisłą i częściową, oznaczeniami ochrony czynnej, zakazu transportu, stref ochrony i dopuszczalnego pozyskiwania: Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin (Dz. U. 2014 poz. 1409), załączniki nr 1–4. To obowiązujący akt prawny i jedyna podstawa tego, które gatunki znajdziesz na liście. Wyjątek: poz. 301 załącznika nr 2 to odesłanie zbiorcze do załącznika IV dyrektywy siedliskowej 92/43/EWG — nie da się jej pokazać jako pozycji na liście, więc jeśli Twój gatunek jest objęty ochroną właśnie na tej podstawie, napisz do nas bezpośrednio.
  • Wskazania ochronne — co konkretnie należy zrobić, by chronić dane stanowisko (np. usuwanie podrastających drzew i krzewów na murawach kserotermicznych), proponowane rozmiary stref ochrony oraz dopuszczalne sposoby pozyskiwania: „Aktualizacja listy gatunków roślin objętych ochroną gatunkową oraz wskazania dla ich ochrony" — A. Kepel, W. Heise, P. Pawlaczyk, P. Urbański, P. Górski, opracowanie wykonane na zlecenie Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska (umowa nr 96/GDOŚ/DOP/2012), Poznań, 6 maja 2013 r.

Opracowanie GDOŚ poprzedza rozporządzenie — było dla niego materiałem wyjściowym, a nie jego nowelizacją. Dlatego traktujemy je jako źródło zaleceń ochronnych, a nie samej listy gatunków: zgłosić można wyłącznie gatunek objęty ochroną na mocy rozporządzenia. Jeśli dla wybranego gatunku opracowanie zawiera wskazania, zobaczysz je pod nazwą gatunku, a w piśmie do urzędu trafią one do osobnego akapitu z podaniem źródła.

Rośliny inwazyjne (IGO)

Gatunki inwazyjne mają zupełnie inną podstawę prawną niż rośliny chronione — nie wynikają z rozporządzenia o ochronie gatunkowej, lecz z przepisów o gatunkach obcych.

Uwaga na częste nieporozumienie: publikowane przez GDOŚ listy gatunków obcych analizowanych w projektach obejmują znacznie więcej roślin (np. klon jesionolistny, robinia akacjowa, dąb czerwony, nawłocie, czeremcha amerykańska). To materiały naukowe, a nie wykazy prawne — te gatunki są inwazyjne przyrodniczo, ale nie ciąży na nich ustawowy obowiązek zgłoszenia, więc nie ma ich w formularzu. Jeśli chcesz zgłosić takie stanowisko, napisz do nas bezpośrednio.